Η εξαντλητική ανθρώπινη εργασία πίσω από το ChatGPT: «Δεν είναι τόσο συναρπαστικό όταν ανακαλύπτεις τι εμπλέκεται»

H τεχνητή νοημοσύνη για πολλούς ανθρώπους μοιάζει να είναι μαγική.Τι κρύβεται όμως πίσω από αυτήν;

Κατά την δημοσιογράφο Karen Hao κρύβονται ιστορίες εκμετάλλευσης ανθρώπων και φυσικών πόρων τις οποίες η ίδια διηγείται στο βιβλίο της.

Η Karen Hao, πρώην συντάκτρια του MIT Technology Review και συγγραφέας του βιβλίου Empire of AI (Το Αυτοκρατορικό Σύστημα της Τεχνητής Νοημοσύνης), αποκαλύπτει μέσα από 300 συνεντεύξεις πως η επιτυχία εταιρειών όπως η OpenAI, βασίζεται σε ένα αθέατο παγκόσμιο δίκτυο εργασίας.

«Αυτές οι εταιρείες κερδίζουν περισσότερα, γίνονται πλουσιότερες, όταν υπάρχει αυξανόμενος ντόρος γύρω από την τεχνολογία και όταν υπάρχει η αντίληψη, ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι μαγεία. Δεν είναι τόσο συναρπαστικό όταν οι καταναλωτές χρησιμοποιούν μια τεχνολογία που γνωρίζουν ότι συνεπάγεται με εκμετάλλευση της εργασίας», δήλωσε η Hao στο BBC News Brasil.

Ένα «αόρατο» ανθρώπινο δίκτυο πίσω από την Τεχνητή Νοημοσύνη

Για να εκπαιδευτεί ένα μοντέλο όπως το ChatGPT, απαιτούνται δισεκατομμύρια δεδομένα και ισχυρά υπολογιστικά κέντρα (data centers). Αυτά χρειάζονται τεράστιες ποσότητες νερού και ενέργειας για να λειτουργήσουν, γεγονός που προκαλεί αντιδράσεις σε περιοχές όπως η Χιλή, όπου οι τοπικές κοινότητες αντιστέκονται σε τέτοια έργα λόγω της λειψυδρίας.

Παράλληλα, χιλιάδες εργαζόμενοι σε χώρες όπως η Κένυα ή η Κολομβία απασχολούνται με εξαιρετικά χαμηλές αμοιβές για να «καθαρίσουν» τα δεδομένα της Τεχνητής Νοημοσύνης, διαβάζοντας ακόμα και κείμενα παιδικής κακοποίησης, ώστε να βοηθήσουν στη δημιουργία φίλτρων περιεχομένου.

Η OpenAI, σύμφωνα με την Hao, χρησιμοποιεί ενδιάμεσες εταιρείες για να προσλάβει αυτούς τους εργαζόμενους, αποφεύγοντας την άμεση ευθύνη. Ένας από αυτούς, ο Mophat Okinyi, περιγράφει πώς η καθημερινή έκθεση σε υλικό σεξουαλικής βίας κατέστρεψε τη ζωή του και οδήγησε στην κατάρρευση του γάμου του.

«Ένιωσα περήφανος που βοήθησα να γίνει πιο ασφαλές το ChatGPT, αλλά δεν είμαι σίγουρος αν άξιζε αυτό που έχασα», δήλωσε ο ίδιος.

Οι νέες μορφές «αυτοκρατοριών»

Η Hao, η οποία απέκτησε πρόσβαση στο OpenAI το 2019, πριν από την επίσημη κυκλοφορία του ChatGPT, υποστηρίζει ότι οι συγκεκριμένες εταιρείες λειτουργούν σαν νέες μορφές «αυτοκρατοριών», με υπερσυγκέντρωση πολιτικής και οικονομικής ισχύος, επηρεάζοντας κυβερνήσεις και κοινότητες σε παγκόσμιο επίπεδο.

Η εγκατάσταση data centers σε χώρες του Παγκόσμιου Νότου, συνοδεύεται από περιβαλλοντικές επιπτώσεις και άνιση κατανομή ωφελειών, με τις τοπικές κοινωνίες να λαμβάνουν ελάχιστα, την ώρα που οι τεχνολογικοί κολοσσοί κερδίζουν δισεκατομμύρια.

Στη Χιλή για παράδειγμα, οι τοπικές κοινότητες εμπόδισαν ένα data center της Google, όταν έμαθαν ότι θα κατανάλωνε 169 λίτρα πόσιμου νερού το δευτερόλεπτο, υπερβολή για μια περιοχή με χρόνια λειψυδρία.

Η AI δεν είναι κάτι αναπόφευκτο

Αυτό υποστηρίζει η Hao, αλλά τονίζει πως υπάρχουν φωνές αντίστασης. Καλλιτέχνες, δάσκαλοι, κοινότητες και ακτιβιστές, ζητούν μεγαλύτερη διαφάνεια, ανθρώπινα δικαιώματα και περιβαλλοντική προστασία.

«Βλέπουμε κινήματα σε όλο τον κόσμο. Καλλιτέχνες και συγγραφείς μηνύουν αυτές τις εταιρείες και διεκδικούν την πνευματική τους ιδιοκτησία. Ακτιβιστές αντιστέκονται στην ανάπτυξη κέντρων δεδομένων. Μαθητές και εκπαιδευτικοί συζητούν ανοιχτά ότι μπορεί να μην θέλουν το ChatGPT στα σχολεία τους».

«Είναι προϊόν ανθρώπινων επιλογών. Αυτό σημαίνει ότι εσύ, ως άνθρωπος με επιλογές, μπορείς να έχεις ενεργό ρόλο στη διαμόρφωση του μέλλοντος αυτής της τεχνολογίας».

«Κάθε φορά που συναντάτε την αφήγηση ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι αναπόφευκτη, ότι αν δεν υιοθετήσετε αυτήν την τεχνολογία θα αντικατασταθείτε από κάποιον που την υιοθετεί, να ξέρετε ότι αυτή είναι μια αφήγηση που είναι βαθιά ριζωμένη, διαιωνίζεται και ενισχύεται από τις εταιρείες που την παράγουν. Είναι μια αφήγηση που τις εξυπηρετεί. Όσο περισσότερο τη χρησιμοποιούμε για διαφορετικές εργασίες, τόσο περισσότερα δεδομένα λαμβάνουν για να τις αυτοματοποιήσουν», δήλωσε η Hao στο ΒΒC.