Το κλειδί για την αποκατάσταση της όρασης;

Μια νέα, πολλά υποσχόμενη μέθοδος αποκατάστασης της όρασης έρχεται από το Brown University, φέρνοντας ελπίδα σε εκατομμύρια ανθρώπους που πάσχουν από παθήσεις όπως η εκφύλιση της ωχράς κηλίδας και η μελαγχρωστική αμφιβληστροειδοπάθεια. Επιστήμονες ανέπτυξαν ένα καινοτόμο σύστημα βασισμένο σε νανοσωματίδια χρυσού, γνωστά ως «πλασμονικές νανοράβδοι χρυσού» (plasmonic gold nanorods – AuNRs), που υπόσχεται να αποκαταστήσει την όραση χωρίς επεμβατικές διαδικασίες ή γενετικές τροποποιήσεις.

Τα χρυσά νανοσωματίδια που χρησιμοποιούνται στην έρευνα είναι εξαιρετικά μικρά—χιλιάδες φορές λεπτότερα από μια ανθρώπινη τρίχα. Παρότι η χρήση νανοϋλικών στην ιατρική δεν είναι καινούργια, το συγκεκριμένο εύρημα δημοσιεύθηκε πρόσφατα στο επιστημονικό περιοδικό ACS Nano και ξεχωρίζει για τη δυνατότητά του να ενεργοποιεί κύτταρα του αμφιβληστροειδούς που έως τώρα θεωρούνταν μη λειτουργικά σε προχωρημένα στάδια των ασθενειών.

Οι b διαπίστωσαν ότι, με την έγχυση αυτών των νανοσωματιδίων απευθείας στον αμφιβληστροειδή και με τη χρήση υπέρυθρου φωτός laser, είναι δυνατόν να διεγείρουν κύτταρα όπως τα δίπολα και τα γαγγλιακά κύτταρα—κύτταρα τα οποία δεν καταστρέφονται στις περισσότερες περιπτώσεις εκφυλιστικών παθήσεων του αμφιβληστροειδούς.

Οι δύο βασικές παθήσεις στις οποίες επικεντρώνεται η νέα μέθοδος είναι η ηλικιακή εκφύλιση της ωχράς κηλίδας και η μελαγχρωστική αμφιβληστροειδοπάθεια. Και οι δύο σχετίζονται με την καταστροφή των φωτοϋποδοχέων του ματιού, δηλαδή των ραβδίων και των κωνίων που είναι υπεύθυνα για την ανίχνευση του φωτός. Μέχρι σήμερα, οι λύσεις ήταν είτε περιορισμένης αποτελεσματικότητας είτε εξαιρετικά επεμβατικές.

Σε αντίθεση με τις εμφυτεύσεις ηλεκτροδίων στον αμφιβληστροειδή, οι οποίες απαιτούν χειρουργική επέμβαση και έχουν χαμηλή ανάλυση, η μέθοδος των νανοσωματιδίων είναι ελάχιστα επεμβατική και αξιοποιεί ένα ευρύτερο φάσμα λειτουργικών κυττάρων. Όπως εξηγεί ο επικεφαλής της έρευνας, Dr. Jiarui Nie, «η ενέσιμη αυτή προσέγγιση αποτελεί έναν νέο τύπο “προσθετικής του αμφιβληστροειδούς”, που δεν απαιτεί πολύπλοκες χειρουργικές ή γενετικές παρεμβάσεις».

Το πλεονέκτημα της χρήσης υπέρυθρου φωτός αντί του ορατού δεν περιορίζεται μόνο στην αποδοτικότητα: επιτρέπει και τη διατήρηση οποιασδήποτε φυσικής όρασης έχει απομείνει, κάτι που δεν προσφέρουν οι παραδοσιακές τεχνολογίες. Επιπλέον, επειδή τα νανοσωματίδια διαχέονται σε όλο τον αμφιβληστροειδή, μπορούν να καλύψουν μεγαλύτερο οπτικό πεδίο από τις περιορισμένες περιοχές των εμφυτευμάτων.

Τα προκαταρκτικά πειράματα σε ποντίκια απέδωσαν ενθαρρυντικά αποτελέσματα. Οι ερευνητές παρατήρησαν αυξημένη δραστηριότητα στον εγκεφαλικό φλοιό που σχετίζεται με την όραση, κάτι που υποδεικνύει ότι η όραση αποκαταστάθηκε σε κάποιο βαθμό. Ακόμη πιο ενθαρρυντικό είναι το γεγονός ότι δεν εντοπίστηκαν παρενέργειες ή τοξικότητα μήνες μετά τη χορήγηση.

Το επόμενο βήμα για την ερευνητική ομάδα είναι η ενσωμάτωση της τεχνολογίας σε φορητές συσκευές, όπως έξυπνα γυαλιά με κάμερες και συστήματα λέιζερ, που θα καταγράφουν και θα μεταδίδουν εικόνα στον αμφιβληστροειδή μέσω των νανοσωματιδίων. Αν και οι κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους απέχουν ακόμη, η μέχρι τώρα πρόοδος δημιουργεί ελπίδες για μια αποτελεσματική και προσβάσιμη θεραπεία.

Όπως τονίζουν οι επιστήμονες του Brown University, η νέα μέθοδος θα μπορούσε να φέρει επανάσταση στον τρόπο που αντιμετωπίζουμε τις ανίατες οφθαλμικές παθήσεις και να ανοίξει τον δρόμο για προσιτές, μη επεμβατικές λύσεις σε ένα πρόβλημα που αφορά εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο.

[via]